कामठी : लग्नाचा मंडप सजला होता. नातेवाईक आणि पाहुण्यांची वर्दळ सुरू होती. मंगलाष्टकांचे सूर घुमण्याची तयारी होती. अवघ्या काही तासांत एका 15 वर्षीय मुलीच्या आयुष्याला वेगळे वळण मिळणार होते. मात्र, त्याचवेळी प्रशासनाच्या पथकाने विवाहस्थळी धडक देत हा बालविवाह रोखला आणि एका अल्पवयीन मुलीचे बालपण, शिक्षण आणि भविष्य सुरक्षित केले.
कामठी परिसरात घडलेल्या या घटनेने बालविवाहाच्या गंभीर वास्तवाकडे पुन्हा एकदा लक्ष वेधले आहे. वेळेत मिळालेल्या माहितीमुळे प्रशासनाने तातडीने पावले उचलत विवाह सोहळा थांबवला.
गुप्त माहिती ठरली जीवनदायी-
जिल्हा बाल संरक्षण कक्षाला एका अल्पवयीन मुलीचा विवाह लावण्यात येणार असल्याची माहिती मिळाली. माहिती मिळताच जिल्हा बाल संरक्षण अधिकारी मुस्ताक पठाण यांच्या नेतृत्वाखाली चाइल्ड हेल्पलाइन आणि नवीन कामठी पोलिसांचे संयुक्त पथक घटनास्थळी रवाना झाले.
अधिकारी विवाहस्थळी पोहोचले तेव्हा लग्नाची सर्व तयारी पूर्ण झाली होती. पाहुण्यांची गर्दी, सजलेला मंडप आणि सुरू असलेल्या लगबगीत कुणालाही पुढच्या काही मिनिटांत काय होणार आहे याची कल्पना नव्हती.
कागदपत्रांनी उघड केली वस्तुस्थिती-
पथकाने मुलीच्या जन्मतारखेची आणि इतर कागदपत्रांची तपासणी केली असता तिचे वय केवळ 15 वर्षे असल्याचे स्पष्ट झाले. कायद्यानुसार विवाहासाठी आवश्यक असलेल्या किमान वयापेक्षा ती तीन वर्षांनी लहान असल्याने अधिकाऱ्यांनी तात्काळ विवाह प्रक्रिया थांबवली.
लग्न नाही, आधी शिक्षण महत्त्वाचे-
अधिकाऱ्यांनी पालक आणि नातेवाईकांना बालविवाह प्रतिबंधक कायद्याची माहिती देत त्याचे कायदेशीर परिणाम समजावून सांगितले. यासोबतच अल्पवयीन मुलींच्या शिक्षणावर, आरोग्यावर आणि मानसिक विकासावर होणारे दुष्परिणामही स्पष्ट केले.
समुपदेशनानंतर कुटुंबीयांनी विवाह स्थगित करण्याचा निर्णय घेतला. मुलीचे शिक्षण सुरू ठेवून तिच्या भविष्यासाठी योग्य निर्णय घेण्याचे आश्वासनही त्यांनी दिले.
एका हस्तक्षेपाने वाचले भविष्य-
बाल संरक्षण विभागाच्या अधिकाऱ्यांच्या मते, हा विवाह झाल्यास मुलीच्या शिक्षणावर आणि आयुष्याच्या संधींवर मोठा परिणाम झाला असता. मात्र, एका जागरूक नागरिकाने दिलेल्या माहितीद्वारे आणि प्रशासनाच्या तत्परतेमुळे एका मुलीचे बालपण हिरावले जाण्यापासून वाचले.
नागरिकांनी पुढे यावे-
बालविवाहाची कुठेही माहिती मिळाल्यास नागरिकांनी तत्काळ चाइल्ड हेल्पलाइन 1098 किंवा जवळच्या पोलिस ठाण्याशी संपर्क साधावा, असे आवाहन प्रशासनाने केले आहे.
ही कारवाई जिल्हा महिला व बाल विकास अधिकारी सुनील मेसरे यांच्या मार्गदर्शनाखाली पार पडली. पीएसआय श्रुती कदम, अनिकेत भिवगडे, मीनाक्षी धडाडे, सचिन धोतरकर आणि वैशाली पाटील यांनी या मोहिमेत महत्त्वपूर्ण भूमिका बजावली.अवघ्या दोन तासांत होणारे लग्न थांबले… आणि एका मुलीचे स्वप्न पुन्हा जिवंत झाले.
