नागपूर : महसूल गुप्तचर संचालनालयाच्या (डीआरआय) नागपूर प्रादेशिक विभागाने आंध्र प्रदेशातील श्रीकाकुलम जिल्ह्यात वन्यजीव तस्करीविरोधात मोठी कारवाई करत एका आंतरराज्यीय तस्करी रॅकेटचा भंडाफोड केला आहे. २४ आणि २५ जून रोजी राबविण्यात आलेल्या या मोहिमेत अनेक दुर्मिळ आणि संरक्षित वन्यजीवांची सुटका करण्यात आली.
मिळालेल्या गुप्त माहितीनुसार डीआरआयच्या पथकाने श्रीकाकुलम शहरात संशयित व्यक्तीला ताब्यात घेतले. त्याच्याकडून पिंजऱ्यांमध्ये ठेवण्यात आलेले चार मलबार जायंट स्क्विरल (शेकरू), एक इंडियन स्टार कासव आणि १४ जंगल फाऊल पक्षी जिवंत अवस्थेत आढळून आले. यानंतर तपासाचा विस्तार करत अधिकाऱ्यांनी श्रीकाकुलमपासून सुमारे ६० किलोमीटर अंतरावरील रायाकुर्डी गावात धाड टाकली.
दुर्गम भाग, वीज आणि मोबाईल नेटवर्कचा अभाव अशा प्रतिकूल परिस्थितीतही अधिकाऱ्यांनी रात्री उशिरापर्यंत मोहीम सुरू ठेवली. या ठिकाणी दोन स्मॉल इंडियन सिव्हेट या दुर्मिळ प्राण्यांची पिल्ले आढळून आली आणि त्यांचीही सुटका करण्यात आली.
डीआरआयने जप्त केलेले मलबार जायंट स्क्विरल, इंडियन स्टार कासव आणि स्मॉल इंडियन सिव्हेट या प्रजाती वन्यजीव संरक्षण अधिनियम १९७२ अंतर्गत अनुसूची-१ मध्ये समाविष्ट आहेत. त्यामुळे या प्राण्यांची शिकार, बाळगणे, वाहतूक किंवा व्यापार करणे कायद्याने गंभीर गुन्हा मानला जातो. याच अधिनियमाअंतर्गत सर्व वन्यजीव जप्त करण्यात आले.
कारवाईनंतर ताब्यात घेतलेल्या संशयितासह सर्व प्राणी श्रीकाकुलम वन विभागाच्या ताब्यात देण्यात आले असून पुढील कायदेशीर प्रक्रिया सुरू करण्यात आली आहे.
अधिकाऱ्यांच्या माहितीनुसार, विदेशी पाळीव प्राण्यांच्या बाजारपेठेत तसेच वन्यजीव संग्राहकांकडून असलेल्या मागणीमुळे अशा दुर्मिळ प्रजातींची तस्करी केली जाते. या बेकायदेशीर व्यापारामुळे जैवविविधतेला मोठा धोका निर्माण होत असून अनेक प्रजातींचे अस्तित्व संकटात येत आहे.
वन्यजीव तस्करीविरोधातील ही कारवाई डीआरआयच्या सतर्कतेचे आणि गुप्त माहितीच्या आधारे करण्यात येणाऱ्या प्रभावी अंमलबजावणीचे उदाहरण असल्याचे सांगण्यात आले. तसेच वन्यजीव गुन्ह्यांविषयी कोणतीही माहिती असल्यास नागरिकांनी तत्काळ संबंधित यंत्रणांना कळवावे, असे आवाहन डीआरआयकडून करण्यात आले आहे.
