मुंबई – राज्यातील प्रलंबित असलेल्या जिल्हा परिषद आणि पंचायत समिती निवडणुकांबाबत अखेर हालचालींना वेग आला आहे. अनेक वर्षांपासून प्रशासकांच्या ताब्यात असलेल्या स्थानिक स्वराज्य संस्थांच्या निवडणुकांचा मार्ग मोकळा होण्याची शक्यता निर्माण झाली असून, राज्य निवडणूक आयुक्त दिनेश वाघमारे यांनी आज, मंगळवारी (१३ जानेवारी २०२६) दुपारी ४ वाजता पत्रकार परिषदेचे आयोजन केले आहे. मुंबईतील मलबार हिल येथील सह्याद्री अतिथीगृहात ही महत्त्वाची पत्रकार परिषद होणार आहे.
या पत्रकार परिषदेत जिल्हा परिषद आणि पंचायत समिती निवडणुकांचे प्रत्यक्ष वेळापत्रक जाहीर होण्याची दाट शक्यता आहे. त्यासोबतच निवडणूक आचारसंहिता लागू होण्याची तारीख, मतदानाचे टप्पे तसेच मतमोजणीचा संभाव्य कार्यक्रम याबाबतही माहिती दिली जाण्याची शक्यता वर्तवली जात आहे. मतदार यादींचे अंतिमीकरण आणि प्रभाग रचनेचे काम पूर्ण झाल्याने आता निवडणूक प्रक्रियेतील पुढील टप्प्याकडे सर्वांचे लक्ष लागले आहे.
दरम्यान, या निवडणुकांबाबत सर्वोच्च न्यायालयाने सोमवारी महत्त्वपूर्ण आदेश दिला आहे. न्यायालयाने राज्य निवडणूक आयोगाला १५ फेब्रुवारी २०२६ पर्यंत राज्यातील १२ जिल्हा परिषद आणि १२५ पंचायत समित्यांच्या निवडणुका पूर्ण करण्याचे स्पष्ट निर्देश दिले आहेत. यापूर्वी न्यायालयाने ३१ जानेवारी २०२६ ही अंतिम मुदत दिली होती. मात्र, तांत्रिक अडचणी आणि प्रशासकीय कारणांमुळे निवडणूक आयोगाने न्यायालयाकडे १० फेब्रुवारीपर्यंत मुदतवाढ मागितली होती. त्यानंतर आता आयोगाने हालचालींना गती दिली आहे.
निवडणुका दोन टप्प्यांत होण्याची शक्यता आहे. पहिल्या टप्प्यात ज्या १२ जिल्हा परिषद आणि १२५ पंचायत समित्यांमध्ये आरक्षणाची मर्यादा ५० टक्क्यांपेक्षा जास्त नाही, त्या ठिकाणी आजच निवडणूक कार्यक्रम जाहीर होण्याची शक्यता आहे. दुसऱ्या टप्प्यातील उर्वरित जिल्हा परिषदांचे भवितव्य २१ जानेवारी रोजी होणाऱ्या न्यायालयीन सुनावणीवर अवलंबून असणार आहे. त्या सुनावणीनंतर आरक्षणासंदर्भातील निर्णय स्पष्ट झाल्यानंतरच उर्वरित निवडणुका जाहीर केल्या जाणार असल्याची शक्यता आहे.
एकंदरीतच, दीर्घकाळ रखडलेल्या स्थानिक स्वराज्य संस्थांच्या निवडणुकांचा बिगुल आता वाजण्याच्या मार्गावर आहे. आजच्या पत्रकार परिषदेकडे राज्यातील सर्वच राजकीय पक्ष, स्थानिक कार्यकर्ते आणि नागरिकांचे लक्ष लागले असून, ग्रामीण राजकारणात मोठ्या हालचाली सुरू होण्याची चिन्हे दिसत आहेत.
